Regionale gids · Vlaanderen

Verkoopcompromis in Vlaanderen: de verplichte attesten en vermeldingen

Vlaanderen legt van de drie Gewesten de meeste informatie aan de koper op, vaak al in de advertentie. Stelt u compromissen op voor panden in Vlaanderen of in de Rand, dan volgt u deze lijst, met de wijzigingen van 2026 en 2027 die u in het oog moet houden.

Bijgewerkt op · 6 min leestijd

Een strak omkaderde informatieplicht

In Vlaanderen moeten de meeste verplichte gegevens al in de advertentie staan en daarna in het compromis worden overgenomen. De bedoeling is dat de koper de energietoestand, de aanwezigheid van asbest, de bodemtoestand, de stedenbouwkundige toestand en het overstromingsrisico kent voor hij een bod doet.

Het compromis mag tussen particulieren in het Frans worden opgesteld, maar de attesten worden in het Nederlands afgeleverd: neem hun besluit getrouw over, zonder het vrij te vertalen.

Het EPC en de renovatieverplichting

  • Het energieprestatiecertificaat (EPC) is verplicht bij verkoop en de score moet in de advertentie staan. Appartementsgebouwen moeten daarnaast een EPC gemene delen hebben.
  • Renovatieverplichting: wie een residentieel gebouw met EPC-label E of F koopt, moet binnen zes jaar na de authentieke akte minstens label D halen (termijn van vijf naar zes jaar verlengd sinds 1 januari 2026). Ook de aankoop van een onverdeeld aandeel valt eronder.
  • Voor akten verleden vanaf 1 september 2026 geldt de verplichting enkel nog bij bepaalde verrichtingen (onder meer verkoop, ruil, schenking, inbreng in een vennootschap, vestiging van erfpacht of opstal). Vrijgesteld zijn onder meer de overdracht van een aandeel tussen eigenaars bij een echtscheiding of het einde van een samenwoning als een van hen er blijft wonen, en de overdracht tussen partners van een aandeel van de woning waar ze allebei wonen.
  • Vermeld de verplichting uitdrukkelijk in het compromis, met het huidige label: ze weegt op het budget van de koper (zie Renovatieverplichting).

Het asbestattest

Artikel 33/14 van het Materialendecreet verplicht de verkoper van een toegankelijke constructie met risicobouwjaar, gebouwd vóór 2001 (kadastraal bouwjaar, grondoppervlakte van 20 m² of meer), om bij het sluiten van het compromis over een geldig asbestinventarisattest te beschikken. Het compromis vermeldt of de inhoud vooraf aan de koper is meegedeeld, en de datum, het samenvattende besluit en de unieke code van het attest. De koper kan de nietigheid vorderen van een overdracht die deze regels miskent. Zie onze gids over het asbestattest en de gemene delen.

  • Het attest dekt alles wat wordt overgedragen, ook een autostaanplaats die met het goed wordt verkocht, en kan maar op één wooneenheid betrekking hebben.
  • Voor een appartement: de VME moet uiterlijk op 31 december 2026 een attest gemene delen hebben. Voor een compromis gesloten vanaf 1 januari 2027 is dat attest vereist bij elke verkoop van een kavel; zonder attest kan de akte niet worden verleden.

Het bodemattest van OVAM

Voor elke overdracht van een grond in Vlaanderen is een bodemattest van OVAM nodig, aan te vragen vóór het compromis. De inhoud moet in het compromis en in de akte worden overgenomen, met het unieke nummer. Is het perceel een risicogrond (een opgelijste risico-inrichting of -activiteit), dan moet vóór de overdracht een oriënterend bodemonderzoek worden uitgevoerd, wat de planning verlengt.

Stedenbouwkundige informatie en overstromingen

  • Stedenbouwkundige informatie: artikel 5.2.1 van de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening (VCRO) legt op dat het compromis en de akte onder meer vermelden of er een omgevingsvergunning voor stedenbouwkundige handelingen is uitgereikt, wat de meest recente stedenbouwkundige bestemming is, of er een handhavingsmaatregel of procedure loopt, of er een voorkooprecht rust en of er een verkavelingsvergunning geldt. De akte vermeldt dat de koper een stedenbouwkundig uittreksel van ten hoogste één jaar oud heeft ontvangen.
  • Overstromingsgevoeligheid: de P-score (perceel) en, voor elk gebouw groter dan 25 m², de G-score moeten in de advertentie en het compromis staan. Elke score loopt van A (geen overstroming gemodelleerd) tot D (middelgrote kans in het huidige klimaat).
  • Beschermd erfgoed: is het goed beschermd of opgenomen in de inventaris, dan moet dat worden vermeld.
  • Handhavingsmaatregelen: de notaris raadpleegt vóór de akte ook het register van bestuurlijke handhavingsmaatregelen. Vraag de verkoper naar elk proces-verbaal of herstelbevel.

Installaties

  • Elektrische keuring: keuringsverslag verplicht voor een wooneenheid; bij inbreuken moet de koper de installatie binnen 18 maanden conform maken.
  • Stookolietank: keuringsattest naargelang het type en de inhoud.
  • Postinterventiedossier voor werken uitgevoerd sinds 1 mei 2001.
  • De Woningpas bundelt veel van die gegevens online en maakt het verzamelen bij de verkoper makkelijker (zie Woningpas).

Verkooprecht: 12 %, 2 % en de aangekondigde verhoging

Vlaanderen hanteert een algemeen tarief van 12 %. Voor de aankoop van de enige eigen woning bedraagt het 2 % (artikel 2.9.4.2.11 van de Vlaamse Codex Fiscaliteit): zuivere aankoop van de geheelheid in volle eigendom door een of meer natuurlijke personen die op de datum van de akte samen niet de geheelheid van een andere woning of bouwgrond bezitten, en die zich ertoe verbinden zich binnen drie jaar na de akte op het adres in te schrijven en die inschrijving minstens een jaar ononderbroken te behouden.

Aangekondigde hervorming: de Vlaamse Regering kondigde een verhoging van dat tarief van 2 % naar 3 % aan voor onderhandse verkoopovereenkomsten gesloten vanaf 1 januari 2027; de datum van het compromis is in principe bepalend. Het decreet moet nog worden aangenomen. Bij een wederzijdse aankoop- en verkoopbelofte zou wel de datum van de akte tellen.

Indicatief voorbeeld: voor een woning van 400 000 € bedraagt het verkooprecht 8 000 € aan 2 %, 12 000 € aan 3 % en 48 000 € aan 12 %. Een compromis eind december 2026 in plaats van januari 2027 kan dus 4 000 € verschil maken: dateer het zorgvuldig en bewaar het bewijs.

Valkuilen en overzicht

  • Laten tekenen zonder asbestattest voor een huis uit de jaren 1970: de koper kan de nietigheid vorderen.
  • De G-score van een bijgebouw groter dan 25 m² vergeten.
  • De renovatieverplichting verzwijgen bij label E of F.
  • Geldig EPC en vermelding van de renovatieverplichting (zes jaar) bij label E of F
  • Asbestattest voor een gebouw van vóór 2001, en attest gemene delen voor een appartement
  • Bodemattest van OVAM
  • Stedenbouwkundig uittreksel van minder dan een jaar
  • P- en G-score voor overstromingsgevoeligheid
  • Eventueel erfgoedstatuut, voorkooprechten
  • Elektrische keuring, stookolietank, postinterventiedossier

Veelgestelde vragen

Mag een compromis voor een pand in Vlaanderen in het Frans worden opgesteld?

Ja, tussen particulieren is de taal van het compromis vrij. De authentieke akte en de registratie volgen wel de taalregels die gelden voor de notaris en het betrokken kantoor.

Is een asbestattest vereist voor een huis uit 2003?

Nee, niet voor het huis zelf: de verplichting geldt voor constructies met een kadastraal bouwjaar vóór 2001. Kijk bij een appartement wel naar het bouwjaar van de gemene delen, dat ouder kan zijn.

Wat riskeert de koper die de renovatieverplichting niet nakomt?

Hij riskeert een administratieve boete. Daarom moet het compromis hem duidelijk op die verplichting en op het huidige label wijzen. Hij heeft zes jaar na de akte om minstens label D te halen.

Verdwijnt het tarief van 2 % in 2027?

Er is een verhoging naar 3 % aangekondigd voor compromissen gesloten vanaf 1 januari 2027, onder voorbehoud van de goedkeuring van het decreet. Een compromis uit 2026 zou in principe 2 % behouden, ook als de akte in 2027 wordt verleden, met een verklaring daarover in de akte.

Wat betekenen de P-score en de G-score?

Ze geven de overstromingsgevoeligheid weer van het perceel (P) en van elk gebouw groter dan 25 m² (G), van A tot D. Ze moeten in de advertentie en het compromis staan, en de P-score kan nooit lager zijn dan de G-score.

Officiële bronnen

Deze gids is algemene informatie voor vastgoedprofessionals. Hij vervangt het advies van een notaris of advocaat niet, en de regelgeving kan sinds de laatste bijwerking gewijzigd zijn.

Lees ook