Bijzondere panden en situaties
De vertraging bij de oplevering van een op plan gekocht goed
De koper heeft zijn verhuis gepland, zijn huurovereenkomst opgezegd en soms zijn huidige woning verkocht. De promotor meldt dat het appartement niet op de voorziene datum klaar zal zijn. De wet Breyne beschermt de koper met een minimale vergoeding, op voorwaarde dat de overeenkomst correct is opgesteld en dat de koper de termijn juist kan berekenen. Dit legt de wet op, zo berekent u de vertraging en de vergoeding, dit zijn de mogelijke stappen en dit moet de makelaar nagaan.
Wat de wet Breyne oplegt
Artikel 7, f, van de wet van 9 juli 1971 (wet Breyne) vereist dat de overeenkomst de aanvangsdatum van de werken, de uitvoerings- of leveringstermijn en de schadevergoedingen wegens vertraging vermeldt. Die vergoedingen moeten minstens met een normale huurprijs van het afgewerkte goed waarop de overeenkomst betrekking heeft overeenstemmen. Artikel 7, g, legt ook op de wijze van oplevering te bepalen.
De niet-naleving van artikel 7 heeft de nietigheid van de overeenkomst of van het met de wet strijdige beding tot gevolg, naar keuze van de koper en alleen door hem in te roepen vóór het verlijden van de authentieke akte of, bij een aannemingsovereenkomst, vóór de voorlopige oplevering (artikel 13). De overeenkomst moet dat in een afzonderlijk lid en in vette letters vermelden.
De wet geldt voor de verkoop en de bouw van een te bouwen of in aanbouw zijnde huis of appartement, bestemd tot huisvesting of tot beroepsdoeleinden en huisvesting, wanneer de koper vóór de voltooiing stortingen moet doen (artikel 1, zie btw en wet Breyne). Een wet van 22 juli 2026 wijzigt vanaf 1 september 2027 andere artikelen van de wet; artikel 7 wordt niet geraakt.
De berekening van de termijn
- De termijn wordt vaak in werkdagen uitgedrukt: weekends, feestdagen, bouwverlof en, volgens de overeenkomst, dagen weerverlet worden afgetrokken.
- Verlengingsclausules (weerverlet, overmacht, wijzigingen op vraag van de koper) moeten precies en verantwoord zijn. Een te ruime clausule, die de promotor toelaat naar believen te verlengen, is betwistbaar.
- Het einde van de termijn valt in principe samen met de voorlopige oplevering, die enkel wordt bewezen door een schriftelijke en tegensprekelijke akte (artikel 2 van het koninklijk besluit van 21 oktober 1971). De ingebruikname geldt als vermoeden van voorlopige oplevering, behoudens tegenbewijs (zie voorlopige en definitieve oplevering).
De vergoeding berekenen: rekenvoorbeeld
De "normale huurprijs" is de huur die op de markt voor het afgewerkte goed kan worden verkregen, en niet de huur die de koper zelf betaalt. Voorbeeld: de overeenkomst voorziet de voorlopige oplevering uiterlijk op 30 juni 2026; ze vindt plaats op 30 november 2026. Er wordt geen verantwoorde verlenging ingeroepen. Voor een appartement dat 1.100 euro per maand zou opbrengen, geeft de vertraging van vijf maanden recht op minstens 5.500 euro, of ongeveer 36 euro per dag. Verantwoordt de promotor twintig werkdagen weerverlet die de overeenkomst voorziet, dan vermindert de te vergoeden vertraging evenveel.
De overeenkomst mag een hoger bedrag voorzien, nooit een lager. De koper kan bovendien vergoeding van een grotere schade vorderen als hij die bewijst, volgens de bewoordingen van de overeenkomst en het gemeen recht. De vergoeding wordt vaak verrekend met de laatste schijf van de prijs, die de koper enkel moet betalen naargelang de uitgevoerde werken (artikel 10).
Wat te doen bij vertraging?
- De overeenkomst herlezen: einddatum, berekeningswijze, verlengingsgronden, bedrag van de vergoeding.
- De promotor schriftelijk vragen de ingeroepen verlengingsdagen te verantwoorden (weergegevens, wijzigingsopdrachten).
- De promotor aangetekend in gebreke stellen, met een becijferde vergoeding.
- De vergoeding op het saldo van de prijs inhouden als de overeenkomst dat toelaat, of ze in rechte vorderen.
- Bij stopzetting van de werf de voltooiings- of terugbetalingswaarborg van artikel 12 aanspreken.
Valkuilen
- Het goed in gebruik nemen vóór de schriftelijke oplevering: de ingebruikname doet de voorlopige oplevering vermoeden en stopt de teller.
- De vertraging in kalenderdagen berekenen terwijl de overeenkomst van werkdagen spreekt.
- Een forfaitaire vergoeding aanvaarden die lager is dan een normale huurprijs: het beding is strijdig met de wet.
- De huidige woning verkopen op basis van de datum die de verkoper mondeling aankondigde.
Voor de makelaar en in het compromis
- Nagaan of de overeenkomst een aanvangsdatum, een termijn en een vergoeding van minstens een normale huurprijs vermeldt
- Mondeling geen gunstigere opleveringsdatum beloven dan die van de overeenkomst
- De koper inlichten over de verlengingsclausules en hun berekeningswijze
- De nietigheidsvermelding in vette letters en de opname van de artikelen 7 en 12 nagaan
- Voor een koper die zijn woning verkoopt, de aktedatum van die verkoop afstemmen op de realistische opleveringsdatum
Zie ook wijzigingen en meerwerken en een op plan gekocht goed doorverkopen.
Veelgestelde vragen
Welke vergoeding bij vertraging van de oplevering van een goed op plan?
Minstens een normale huurprijs van het afgewerkte goed per periode van vertraging, volgens artikel 7, f, van de wet Breyne. De overeenkomst mag meer voorzien, nooit minder. De koper kan ook een grotere schade bewijzen.
Mag de promotor de termijn verlengen wegens weerverlet?
Ja als de overeenkomst dat precies voorziet en de dagen weerverlet verantwoord zijn. Een te ruime clausule, die de promotor toelaat naar believen te verlengen, kan worden betwist.
Is de "normale huurprijs" de huur die de koper betaalt?
Neen. Het is de markthuur van het afgewerkte goed waarop de overeenkomst betrekking heeft, ongeacht de woning waarin de koper tijdens de vertraging verblijft. Een schatting door een makelaar of vergelijkbare advertenties helpen om hem te bepalen.
Wanneer stopt de vertraging te lopen?
In principe bij de voorlopige oplevering, die door een schriftelijke en tegensprekelijke akte moet worden vastgesteld. Neemt de koper het goed eerder in gebruik, dan wordt hij vermoed de voorlopige oplevering te aanvaarden, behoudens tegenbewijs.
Wat als de overeenkomst geen vertragingsvergoeding voorziet?
Dan leeft de overeenkomst artikel 7 van de wet Breyne niet na. De koper kan de nietigheid van de overeenkomst inroepen vóór de authentieke akte, of vragen dat de overeenkomst vóór de akte wordt aangevuld. De notaris, die in de akte de naleving van de artikelen 7 en 12 moet vaststellen, zal het signaleren.
Officiële bronnen
- Justel: wet van 9 juli 1971 (wet Breyne), artikelen 7, 10, 12 en 13
- Justel: koninklijk besluit van 21 oktober 1971 tot uitvoering van de wet Breyne
- Notaris.be: jouw bescherming als bouwheer (de wet Breyne)
- FOD Economie: kopen op plan
Deze gids is algemene informatie voor vastgoedprofessionals. Hij vervangt het advies van een notaris of advocaat niet, en de regelgeving kan sinds de laatste bijwerking gewijzigd zijn.